Fara í meginmál
Plantan Plantan

Valmynd

  • Forsíða
  • PlöntufræðinYfirlit
  • PlöntuhandbókinYfirlit

Plöntufræðin

  • Grunnþarfir Plantna
  • NæringYfirlit
  • LýsingYfirlit
  • VatnsræktunYfirlit
  • MeindýrYfirlit
  • Heilbrigðar rætur
  • Rótarbeðsefni

Næring

  • Aðalnæringarefni
  • Leiðnitala (EC)
  • Sýrustig (pH)
  • Sýrlingar eða frumefni?

Lýsing

  • Háþrýstilampar (HPS-MH)
  • Flúrperur

Vatnsræktun

  • Djúpvatnsræktun (DWC)
  • Dropavökvun
  • Flóð og fjörukerfi
  • Loftræktun
  • Næringarfilmutækni (NFT)
  • Kratky-aðferðin
  • Vatnsdælur í ræktun

Meindýr

  • Blaðlús
  • Mjöllús/hvítfluga
  • Sniglar
  • Svarðmý

Plöntuhandbókin

  • KryddjurtirYfirlit
  • Ávaxtatré
  • Paprikuplöntur

Kryddjurtir

  • Basilíka
  • Kóríander
  • Mynta
  • Óreganó
  • Rósmarín
  • Stevía
  • Timían
Plantan Plantan
  • Forsíða
  • Plöntufræðin
    • Grunnþarfir Plantna
    • Næring
      • Aðalnæringarefni
      • Leiðnitala (EC)
      • Sýrustig (pH)
      • Sýrlingar eða frumefni?
    • Lýsing
      • Háþrýstilampar (HPS-MH)
      • Flúrperur
    • Vatnsræktun
      • Djúpvatnsræktun (DWC)
      • Dropavökvun
      • Flóð og fjörukerfi
      • Loftræktun
      • Næringarfilmutækni (NFT)
      • Kratky-aðferðin
      • Vatnsdælur í ræktun
    • Meindýr
      • Blaðlús
      • Mjöllús/hvítfluga
      • Sniglar
      • Svarðmý
    • Heilbrigðar rætur
    • Rótarbeðsefni
  • Plöntuhandbókin
    • Kryddjurtir
      • Basilíka
      • Kóríander
      • Mynta
      • Óreganó
      • Rósmarín
      • Stevía
      • Timían
    • Ávaxtatré
    • Paprikuplöntur

Veldu tungumál

  • Íslenska
  • English

Plöntur og ræktun við íslenskar aðstæður

Finndu plöntur, fáðu ráð og lærðu að rækta.

Prófaðu að leita að:

Paprika Blaðlús Svarðmý Lýsing Basilíka Rósmarín
Skoða plöntuhandbókina →
Áburðarpoki merktur 20–20–20 og spjöld sem sýna umbreytingu 20% P₂O₅ í 8,72% P og 20% K₂O í 16,60% K.
Mynd: RBHMMX · CC BY 4.0.

Sýrlingar eða frumefni?

Þú getur rekist á tvær ólíkar tölur fyrir fosfór á sama áburðarpokanum. Önnur segir til dæmis 20 % en hin 8,72 %. Það lítur kannski út eins og eitthvað stemmi ekki, en báðar geta verið réttar. Það er verið að gefa sama magn upp á tvo...

Opna grein →
Upplýsingar
Einnig á:  English 
Fjórar skálar með kókostrefjum, leirkúlum, steinullarkubbum og hvítu perlíti á vinnubekk.
Mynd: RBHMMX · CC BY 4.0.

Rótarbeðsefni – hvað á að setja utan um ræturnar?

Það er varla hægt að kalla steinull jarðveg. Mér finnst því betra að nota orðið rótarbeðsefni yfir þau ólíku efni sem rætur plantna vaxa í. Mold, kókostrefjar, leirkúlur og vikur geta öll gegnt því hlutverki, þó eiginleikar þeirra séu...

Opna grein →
Upplýsingar
Einnig á:  English 
Kafdæla í gagnsæjum sýnitanki dælir vatni upp í ræktunarbakka; stærri frárennslislögn skilar því aftur í tankinn.
Mynd: RBHMMX · CC BY 4.0.

Vatnsdælur í ræktun

Vatnsdælur eru til af ýmsum stærðum og gerðum, en við val á dælu skiptir mestu máli hversu mikið vatn þarf að komast á áfangastað og við hvaða lyftihæð. Stór lítratala á kassanum segir ekki ein og sér hvort dælan henti kerfinu. Það er því...

Opna grein →
Upplýsingar
Einnig á:  English 
Salat í netapotti yfir næringarlausn; skýringargluggi á Kratky-tanki sýnir loftbil og rætur sem ná niður í vatnið.
Mynd: RBHMMX · CC BY 4.0.

Kratky-aðferðin – vatnsræktun án dælu

Fyrir þó nokkru var ég djúpt sokkinn í rannsóknarvinnu, á YouTube, og rakst á myndband þar sem vatnsræktun var stunduð án dælu. Mín fyrsta hugsun var að þetta gæti ekki staðist. Augljóslega væri verið að plata fólk út í einhverja...

Opna grein →
Upplýsingar
Einnig á:  English 
Rótarhnaus basilíku liggur á bakka við tóman pott; ljósar greinóttar rætur sjást í ræktunarefninu.
Mynd: RBHMMX · CC BY 4.0.

Heilbrigðar rætur

Það sést ekki alltaf hvað er að gerast í pottinum. Ræturnar halda plöntunni uppi og sjá henni fyrir vatni og næringarefnum, en þær þurfa sjálfar loft, raka og hæfilegan hita til að starfa. Þegar vöxturinn stöðvast er því ekki nóg að skoða...

Opna grein →
Upplýsingar
Einnig á:  English 
Basilíka, salat, smágrænmeti og paprikuplanta á björtum vinnubekk við glugga.
Mynd: RBHMMX · CC BY 4.0.

Hvað er gott að rækta inni?

Fólk spyr mig oft hvað sé gott að rækta inni hjá sér. Svar mitt byrjar yfirleitt á annarri spurningu: Hvað myndirðu borða? Það er miklu skemmtilegra að rækta eitthvað sem fer reglulega á diskinn en að velja plöntu bara af því að hún kemst...

Opna grein →
Upplýsingar
Einnig á:  English 
Ung tómatplanta í ferköntuðum potti undir gulleitu ræktunarljósi.
Ung tómatplanta í ferköntuðum potti undir gulleitu ræktunarljósi. Ljósmynd: RBHMMX · CC BY 4.0.

Flóð og fjörukerfi

Ebb & flow er á íslensku flóð og fjara. Kerfið virkar þannig að nokkru sinnum á dag (eftir jarðefni og plöntum) flæðir næringarvökvi upp í rætur og er svo látinn renna aftur til baka í forðabúr eftir að ná hámarks flóði. Þetta kerfi er...

Opna grein →
Upplýsingar
Paprikualdin í rauðum, appelsínugulum, gulum og grænum litum.
Paprikualdin í rauðum, appelsínugulum, gulum og grænum litum. Ljósmynd: RBHMMX · CC BY 4.0.

Paprikuplöntur

Paprikur eru tiltölulega skemmtilegar plöntur til þess að rækta heima hjá sér en ég mæli með því að þær séu ræktaðar í stórum suðlægum gluggum, lokuðum svölum, garðskálum eða í gróðurhúsum. Það er hægt að rækta þær undir raflýsingu án...

Opna grein →
Upplýsingar
Þyrping blaðlúsa á stilk, dæmi um meindýr.
Ljósmynd: Sanjay ach. CC BY-SA 3.0.

Meindýr

Í ræktun geta meindýr verið miklir skaðvaldar. Á Íslandi eru ekki margar tegundir af meindýrum sem herja á plöntur og valda miklum skaða utandyra. Í gróðurhúsarækt og innirækt geta sum þessara meindýra verið til mikilla vandræða, vegna...

Opna grein →
Upplýsingar
Tveir gróðurlampar með endurskinsplötum: gulur HPS-lampi vinstra megin og hvítari MH-lampi hægra megin.
Tveir gróðurlampar með endurskinsplötum: gulur HPS-lampi vinstra megin og hvítari MH-lampi hægra megin. Ljósmynd: RBHMMX · CC BY 4.0.

Háþrýstilampar (HPS-MH)

High-intensity discharge lamp (HID) eða háþrýst úrhleðslupera virkar þannig að rafmagni er skotið á milli tveggja rafskauta inni í túbu sem inniheldur lofttegundir og sölt með mismunandi málmtegundum. Þegar straumi er hleypt á túbuna...

Opna grein →
Upplýsingar
Planta í vatnsræktun undir lituðu ljósi í kvöldbirtu; UV og IR eru merkt utan sýnilega litrófsins.
Mynd: RBHMMX · CC BY 4.0.

Lýsing

Þú þarft ekki að kaupa sérstakt gróðurljós til að byrja að rækta. Venjuleg hvít LED-pera eða flúrpera getur nýst vel, svo lengi sem næg birta nær að plöntunni. Það skiptir meira máli en hvað stendur á kassanum. Plöntur nota ljós til að...

Opna grein →
Upplýsingar
Einnig á:  English 
Ljósgræn, tennt lauf stevíu í nærmynd.
Ljósgræn, tennt lauf stevíu í nærmynd. Ljósmynd: RBHMMX · CC BY 4.0.

Stevía (Stevia rebaudiana) Stevia

Stevíu er hægt að nota sem krydd á allan mat en hún er ekki eins og aðrar kryddjurtir því hún er nefnilega sæt á bragðið. Sérstaklega er gott að klippa laufin í smáa bita þó ekki of litla og setja út í allskonar rétti t.d. hakk og...

Opna grein →
Upplýsingar
  • 1
  • 2

Síða 1 af 2

Plantan Plantan